Parallels was een paar maanden geleden mijn certificeringen kwijtgeraakt! Geen drama — het was een mooi excuus om ze alle drie in één keer opnieuw te halen en je een eerlijk oordeel te geven over wat deze examens echt waard zijn. Spoiler: interessanter dan ik had verwacht.
Drie niveaus, drie invalshoeken. Dit moet je weten voordat je begint.
Sales Professional (SP) — ja, ook engineers zouden deze moeten halen
De SP is de commerciële certificering. En nee, dat is geen reden om hem als engineer over te slaan. Begrijpen hoe RAS wordt verkocht, hoe dealregistratie werkt en waarom een klant voor SPLA kiest in plaats van een abonnement, is context die verandert hoe je architecturen ontwerpt en adviseert.
Wat het examen echt toetst:
- Licentiemodellen: Concurrent Users vs. Named Users vs. SPLA — en vooral wanneer welk model zinvol is
- Drempels voor dealregistratie per regio (NAM, EMEA en APAC spelen niet volgens dezelfde regels)
- Partnermarges per niveau — tot 15% op abonnementsdeals vanaf Silver
- SPLA-minimum (10 licenties), abonnementsminimum (50 in NAM, 15 in EMEA/APAC)
- Positionering tegenover Citrix en Horizon — geen geloofsoorlog, maar feitelijke argumenten
Mijn oordeel: het examen is goed te doen, maar er zitten een paar valkuilen in de cijfers. De regionale drempels voor dealregistratie en de minimale aantallen licenties lijken genoeg op elkaar om ze onder druk door elkaar te halen. Neem vóór de start vijf minuten om ze op te schrijven.
De SP maakt van jou geen verkoper. Hij geeft je het vocabulaire om op gelijke voet met de businessteams te praten — en om je architectuurkeuzes te verdedigen tegenover een CFO.
Technical Professional (TP) — de basis. Niet optioneel.
De TP behandelt de RAS-architectuur van begin tot eind. Qua stof is het het omvangrijkste examen — en dat is bewust, want het is bedoeld als fundament voor al het andere.
Wat het examen echt toetst:
- Farm-/sitearchitectuur: wat wordt gerepliceerd, wat lokaal blijft, primaire broker vs. secundaire brokers, aanwijzing van de Licensing Site
- Secure Gateway & HALB: forwardingmodus, SSL-offloading, directe verbinding — en waarom de CB het clientverkeer niet versleutelt (dat is de taak van de SG)
- Publicatie: hostpools, toegangsfilters (MAC-adres, gebruikte Secure Gateway), Client Policies en wat gebruikers wel of niet mogen overschrijven
- Authenticatie: native MFA met TOTP + e-mail-OTP, SAML, automatische detectie via het e-mailadres, Themes en hun rol in de MFA-routering
- FSLogix vanuit RAS: de vier uitrolmethoden (handmatig, download van internet, netwerkshare, push vanaf de CB)
- Universal Printing: universeel stuurprogramma, dynamische printertoewijzing, wat wel en niet werkt in HTML5 (USB direct, native multimonitor — afgevallen)
- Native clients: Windows, macOS, iOS, Android, ChromeOS — en het geval IGEL, dat via HTML5 loopt en niet via een native RAS-client
- Let’s Encrypt: native integratie, poort 80 nodig voor HTTP-domeinvalidatie, automatische verlenging
Mijn oordeel: heb je al een paar RAS-omgevingen uitgerold, dan zullen de meeste vragen vanzelfsprekend voelen. Maar er zitten subtiliteiten in waar zelfs ervaren profielen over struikelen — vooral rond de primaire broker (e-mails, rapportage, licentiesynchronisatie: alleen op de primaire) en het onderscheid tussen wat de SG doet en wat de CB doet.
De TP is het examen waarbij je merkt dat je dingen wist zonder te weten dat je ze wist. En soms andersom.
Technical Professional Advanced (TPA) — nu wordt het serieus
De TPA is het examen van de architect. Niet voor wie de documentatie heeft gelezen — maar voor wie om elf uur ’s avonds het koude zweet uitbrak bij een SAML-implementatie die niet wilde meewerken, of een omgeving over meerdere locaties ontwierp voor 4.000 gebruikers met absurde netwerkbeperkingen.
Wat het examen echt toetst:
- SAML-SSO: vereiste componenten (Enrollment Server, SAML 2.0-IdP, PKI-sjablonen Enrollment Agent + Smartcard Logon), de paradoxale rol van de NLAUser (lid van Remote Desktop Users, maar met uitdrukkelijk geweigerde RDP-aanmelding) en waarom de Enrollment Agent geen lokale beheerder op de RDSH-hosts hoeft te zijn
- Multi-tenant: Tenant Broker, koppelen via een uitnodigingshash of gedeeld geheim — en wat níét werkt als koppelmechanisme (domeinbeheerdersgegevens, SSL-certificaat)
- Multi-site: wat automatisch wordt gerepliceerd en wat niet (gekoppelde pools blijven handwerk), aanbevolen limiet van 5.000 CCU per site
- AVD & Azure-kosten: RDP Shortpath (direct UDP-transport), autoscaling op basis van vraag, automatisch lagere opslagklasse voor uitgeschakelde VM’s — en wat RAS niet doet (Linked Clones op Azure, advies over VM-groottes)
- VDI-templates: Sysprep (volledige generalisatie, nieuwe SID’s, verwijdering van lokale accounts) vs. RASPrep (sneller, minder herstarts, geen accountverwijdering)
- Thin clients: IGEL OS 12 en het App Portal (de RAS-client bijwerken zonder de firmware opnieuw te flashen), Dell Wyse ThinOS (DHCP-optie 188 voor het SG-IP-adres, wnos.ini voor de configuratie)
- REST API & Web Client API: JSON-payload met inloggegevens en resource-informatie, RBAC gedeeld met de console
- Uitrol van de client:
SHAREDDEVICE=1— importeert de verbindingsinstellingen zonder inloggegevens op te slaan (onmisbaar op kioskmachines)
Mijn oordeel: dit is het eerlijkste examen van de drie. Het toetst niet of je slides uit je hoofd hebt geleerd — maar of je begrijpt waarom dingen werken zoals ze werken. De NLAUser is het beste voorbeeld: heb je hem nooit zelf ingesteld, dan overvalt de paradoxale logica van dat account je.
De TPA leert je waarschijnlijk niets nieuws als je al een complexe RAS-omgeving hebt ontworpen. Maar hij geeft je wel een kader om te controleren dat je niets over het hoofd hebt gezien.
Conclusie: de juiste volgorde, de juiste verwachtingen
| Certificering | Voor wie | Werkelijke moeilijkheid |
|---|---|---|
| SP | Iedereen rond RAS (niet alleen sales) | Gemiddeld — alleen de cijfers zijn echte valkuilen |
| TP | Elke engineer die met RAS werkt | Gemiddeld tot hoog — brede functionele dekking |
| TPA | Architecten en senior engineers | Hoog — vereist echte praktijkervaring |
De e-learningmodules dekken de basis, maar vertrouw voor de TPA niet alleen daarop. Vul ze aan met de officiële documentatie en — vooral — met je eigen labervaring. De vragen van de TPA zijn niet uit kwade wil lastig: ze zijn lastig omdat ze scenario’s toetsen die je alleen tegenkomt als je echt onder de motorkap hebt gezeten.
Succes.
